Komisyonlar

Mevzuat Komisyonu

Üniversitelerinde Mevzuat Komisyonu (bazı üniversitelerde “Yönerge Komisyonu” veya “Mevzuat İnceleme Komisyonu” olarak da adlandırılır), üniversitenin tüm düzenleyici işlemlerinin hukuka ve üst mevzuata uygunluğunu inceleyen ve düzenleyen kuruldur. Genellikle üniversite senatosu veya yönetim kurulu adına teknik-hukuki inceleme yapar. Mevzuat Komisyonu, üniversitenin tüm düzenleyici işlemlerinin hukuki altyapısını oluşturan ve denetleyen teknik kuruldur. Eğitim içeriğinden çok düzenleyici çerçeveyle ilgilenir; Kalite Komisyonu kalite süreçlerine, Bologna Koordinatörlüğü akademik uyuma, Eğitim ve Müfredat Komisyonu ise program içeriğine odaklanırken, Mevzuat Komisyonu bunların hukuka uygunluğunu güvence altına alır.

Başlıca görevleri şunlardır:

• Yeni yönetmelik, yönerge, esas ve usul taslaklarını hazırlamak
• Akademik ve idari birimlerden gelen taslak düzenlemeleri hukuki açıdan incelemek
• Metinlerin sistematik, açık ve uygulanabilir olmasını sağlamak
• Değişen kanun ve yönetmeliklere uyum sağlamak
• Çelişkili veya uygulamada sorun yaratan hükümleri revize etmek
• Güncelliğini yitirmiş düzenlemeleri yürürlükten kaldırmak
• Üniversite senatosuna sunulacak düzenlemelerin hukuka uygunluğunu kontrol etmek
• Üst mevzuat (kanun, Cumhurbaşkanlığı kararnameleri, YÖK düzenlemeleri vb.) ile uyumu sağlamak
• Yetki ve görev alanı açısından uygunluğu değerlendirmek
• Akademik ve İdari Süreçlere İlişkin Düzenlemeler (Örneğin: Eğitim-öğretim ve sınav yönetmelikleri, Lisansüstü eğitim düzenlemeleri, Disiplin işlemleri, Personel görevlendirme esasları, Araştırma merkezleri kuruluş ve işleyiş yönergeleri)
• Fakülte ve enstitülerin hazırladığı yönergelerin üniversite genel yapısıyla uyumunu sağlamak
• Terminoloji ve yazım birliğini oluşturmak
• Üst yönetimin talebi üzerine hukuki değerlendirme yapmak
• Uygulamada tereddüt edilen mevzuat hükümleri hakkında görüş oluşturmak

Eğitim, Ölçme Değerlendirme ve Bologna Komisyonu

Üniversitede Eğitim, Ölçme Değerlendirme ve Bologna komisyonu (bazı üniversitelerde “Eğitim Komisyonu” veya “Müfredat Geliştirme Komisyonu” olarak adlandırılır), eğitim-öğretim faaliyetlerinin planlanması, programların açılması/güncellenmesi ve müfredatların akademik standartlara uygunluğunun sağlanmasından sorumludur. Eğitim ve Müfredat Komisyonu, üniversitenin eğitim programlarının akademik içeriğini planlayan ve denetleyen kuruldur. Programların bilimsel, pedagojik ve mevzuata uygun şekilde yürütülmesini sağlar. Çalışmalarını genellikle üniversite senatosu adına yürütür ve ilgili mevzuat çerçevesinde karar hazırlıkları yapar.

Başlıca görevleri şunlardır:

• Yeni bölüm/program açılmasına ilişkin teklifleri incelemek
• Müfredat taslaklarını değerlendirmek
• Program kapatma, birleştirme veya isim değişikliği tekliflerini görüşmek
• Programların ilgili üst kurullara (Senato/YÖK) sunulacak hâle getirilmesini sağlamak
• Ders ekleme, kaldırma veya içerik güncellemelerini incelemek
• Zorunlu/seçmeli ders dağılımını değerlendirmek
• Ders saatleri, kredi ve AKTS uygunluğunu kontrol etmek
• Önkoşul ve ders akış şemalarını incelemek
• Eğitim-öğretim yönetmelik ve yönergelerinde değişiklik önerileri hazırlamak
• Akademik takvim, sınav esasları ve ders geçme kuralları gibi düzenlemeleri değerlendirmek
• Çift anadal ve yandal programlarına ilişkin düzenlemeleri incelemek
• Program yeterliliklerinin belirlenmesini/güncellenmesini sağlamak
• Ders öğrenme çıktılarının program yeterlilikleriyle uyumunu incelemek
• Ölçme-değerlendirme yöntemlerinin eğitim hedefleriyle uyumunu değerlendirmek
• Programların akreditasyon başvurularına akademik içerik açısından katkı sağlamak
• Kalite Komisyonu ve Bologna Koordinatörlüğü ile koordineli çalışmak
• İş yüküne dayalı kredi sistemi uygulamalarını desteklemek
• Seçmeli ders havuzlarının geliştirilmesini teşvik etmek
• Dijital öğrenme, hibrit eğitim gibi yenilikçi uygulamaları değerlendirmek

Komisyon, Bologna Süreci kapsamında yükseköğretimde kalite, şeffaflık ve uyumun sağlanması için çalışır. Bologna Koordinatörlüğü üniversitede eğitim programlarının standartlaştırılması, kalite güvencesi ve uluslararası uyumunun sağlanmasından sorumludur. Temel amacı, üniversitenin eğitim-öğretim sistemini Avrupa Yükseköğretim Alanı ile uyumlu hâle getirmektir.

Başlıca görevleri şunlardır:

• Bölüm ve programların müfredatlarını Bologna kriterlerine göre düzenlemek
• Ders bilgi paketlerini (AKTS, öğrenme çıktıları vb.) hazırlamak ve güncellemek
• Derslerin AKTS kredilerini öğrenci iş yüküne göre hesaplamak
• AKTS hesaplama süreçlerini denetlemek ve standartlaştırmak
• Diploma Eki (Diploma Supplement) hazırlanmasını koordine etmek
• Ders öğrenme çıktılarının program yeterlilikleriyle ilişkilendirilmesini sağlamak
• Ölçme-değerlendirme yöntemlerinin öğrenme çıktılarıyla uyumunu kontrol etmek.
• Akreditasyon süreçlerine destek vermek
• Programların periyodik gözden geçirilmesini koordine etmek
• Ders kataloglarının Türkçe ve İngilizce yayımlanmasını sağlamak
• Öğrenci ve personel hareketliliğini (örneğin Erasmus+ programı kapsamında) destekleyen akademik altyapıyı hazırlamak
• Avrupa Yükseköğretim Alanı ile uyumlu diploma ve transkript süreçlerini yürütmek
• Akademik personele Bologna süreci hakkında eğitimler vermek
• Bölümlere teknik destek sağlamak
• Senato ve ilgili kurullara rapor sunmak

Komisyon, eğitim-öğretim süreçlerinde kullanılan sınav, notlandırma ve değerlendirme yöntemlerinin bilimsel, geçerli, güvenilir ve adil biçimde yürütülmesini sağlamakla görevli kuruldur. Çalışmalarını üniversitenin eğitim-öğretim mevzuatı, kalite politikası ve ilgili üst düzenlemeler çerçevesinde yürütür. Ölçme ve Değerlendirme Komisyonu, eğitim sürecinin en kritik aşaması olan öğrenci başarısının nasıl ve hangi standartlarla değerlendirileceğini belirleyen ve denetleyen akademik kuruldur. Eğitim ve Müfredat Komisyonu “ne öğretileceğine”, Ölçme ve Değerlendirme Komisyonu ise “nasıl değerlendirileceğine” odaklanır.

Başlıca görevleri şunlardır:

• Üniversitenin ölçme-değerlendirme esaslarını belirlemek
• Öğrenme çıktıları ile değerlendirme yöntemlerinin uyumunu sağlamak
• Notlandırma sistemlerinin (bağıl/ mutlak değerlendirme vb.) esaslarını belirlemek
• Ara sınav, final, bütünleme ve mazeret sınavlarına ilişkin esasları belirlemek
• Sınav güvenliği ve standart uygulama ilkeleri geliştirmek
• Ortak ders sınavlarının koordinasyonunu sağlamak
• Ders öğrenme çıktılarının uygun ölçme araçlarıyla değerlendirilmesini sağlamak
• Program yeterlilikleri ile ölçme-değerlendirme arasındaki ilişkiyi izlemek
• Bu süreçleri Bologna Süreci ilkeleri doğrultusunda yürütmek
• Proje, portfolyo, performans görevi, rubrik kullanımı gibi yöntemleri teşvik etmek
• Dijital ölçme-değerlendirme araçlarının kullanımına rehberlik etmek
• Uzaktan ve hibrit eğitimde değerlendirme esaslarını belirlemek
• Sınav sonuçlarının analizini yapmak (madde analizi, başarı dağılımı vb.)
• Ders ve program bazında başarı düzeylerini raporlamak
• Gerekli görülen durumlarda iyileştirme önerileri sunmak
• Öğretim elemanlarına ölçme-değerlendirme konusunda eğitimler düzenlemek
• Soru yazma teknikleri ve rubrik geliştirme konusunda rehberlik etmek
• Ölçme-değerlendirme süreçlerini üniversitenin iç kalite güvence sistemi ile uyumlu yürütmek
• Çalışmalarını Yükseköğretim Kalite Kurulu ölçütleri doğrultusunda raporlamak

Toplumsal Katkı Komisyonu

Üniversitelerinde Toplumsal Katkı Komisyonu, üniversitenin eğitim ve araştırma faaliyetlerinden ürettiği bilgi ve birikimin topluma aktarılmasını planlayan, izleyen ve geliştiren kuruldur. Toplumsal Katkı Komisyonu, üniversitenin sadece eğitim ve araştırma yapan bir kurum değil, aynı zamanda topluma hizmet eden ve sosyal fayda üreten bir aktör olmasını sağlayan yapıdır. Kalite Komisyonu genel kalite çerçevesini, Eğitim Komisyonu akademik içeriği, Ölçme ve Değerlendirme Komisyonu değerlendirme sürecini yürütürken; Toplumsal Katkı Komisyonu üniversitenin toplumla etkileşimini ve sosyal etkisini yönetir. Çalışmalarını üniversitenin stratejik planı ve kalite güvence sistemi çerçevesinde yürütür; özellikle Yükseköğretim Kalite Kurulu (YÖKAK) tarafından tanımlanan “Toplumsal Katkı” ölçütleri doğrultusunda faaliyet gösterir.

Başlıca görevleri şunlardır:

• Üniversitenin toplumsal katkı vizyon ve politikasını belirlemek
• Stratejik planla uyumlu hedefler oluşturmak
• Toplumsal katkı faaliyetleri için performans göstergeleri geliştirmek
• Topluma yönelik eğitimler, seminerler ve sertifika programlarını koordine etmek
• Sürekli eğitim merkezi, araştırma merkezleri ve uygulama birimleriyle iş birliği yapmak
• Kamu kurumları, sivil toplum kuruluşları ve özel sektörle ortak projeler geliştirmek
• Öğrenci topluluklarının sosyal sorumluluk projelerini desteklemek
• Gönüllülük faaliyetlerini teşvik etmek
• Dezavantajlı gruplara yönelik projeler planlamak
• Bilimsel etkinlikler, halk konferansları ve çalıştaylar düzenlemek
• Üniversite-toplum etkileşimini güçlendirecek faaliyetleri artırmak
• Yerel, bölgesel ve ulusal kalkınmaya katkı sağlayan projeleri desteklemek
• Gerçekleştirilen toplumsal katkı faaliyetlerini kayıt altına almak
• Etki analizi yapmak (katılımcı sayısı, fayda düzeyi vb.)
• Yıllık kalite raporlarına veri sağlamak
• Toplumsal katkı çalışmalarının sürdürülebilirliğini sağlamak
• Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları ile uyumlu projeleri teşvik etmek
• Yerel ihtiyaç analizleri yaparak faaliyetleri bu doğrultuda şekillendirmek

Kalite Komisyonu

Üniversitelerinde Kalite Komisyonu, yükseköğretimde kalite güvencesi sistemini kurmak, yürütmek ve sürekli iyileştirmekle sorumludur. Kalite Komisyonu, üniversitenin kalite kültürünü oluşturmak, izlemek ve sürekli geliştirmekle sorumludur. Bologna Koordinatörlüğü daha çok eğitim programlarının akademik uyumuna odaklanırken, Kalite Komisyonu tüm kurumsal süreçleri (eğitim, araştırma, yönetim, toplumsal katkı) kapsayan daha geniş bir kalite çerçevesi yürütür. Çalışmalarını özellikle Yükseköğretim Kalite Kurulu (YÖKAK) mevzuatı ve ölçütleri doğrultusunda yürütür.

Başlıca görevleri şunlardır:

• Üniversitenin kalite politikasını belirlemek
• Stratejik plan ile kalite süreçlerini ilişkilendirmek
• Sürekli iyileştirme (PUKÖ döngüsü) yaklaşımını yerleştirmek
• Her yıl üniversitenin eğitim, araştırma ve toplumsal katkı faaliyetlerini değerlendirmek
• Güçlü ve gelişmeye açık yönleri belirlemek
• Raporu YÖKAK sistemine sunmak
• Yükseköğretim Kalite Kurulu tarafından yapılan dış değerlendirme süreçlerine hazırlık yapmak
• Program akreditasyonlarını (MÜDEK, FEDEK vb.) desteklemek
• Değerlendirme sonrası iyileştirme planları oluşturmak
• Program yeterliliklerinin ve öğrenme çıktılarının izlenmesi
• Öğrenci memnuniyet anketlerini değerlendirmek
• Mezun izleme sistemlerinin geliştirilmesine katkı sağlamak
• Araştırma çıktılarının (yayın, proje vb.) takibi
• Üniversitenin toplumsal katkı faaliyetlerinin değerlendirilmesi
• Stratejik plandaki hedeflerin gerçekleşme düzeyini izlemek
• Performans göstergeleri oluşturmak ve raporlamak
• Fakülte, enstitü ve yüksekokullardaki birim kalite komisyonlarıyla koordinasyon sağlamak
• Akademik ve idari birimlerden veri toplamak

Birim Kalite Komisyonları

Üniversitelerinde Fakülte Birim Kalite Komisyonları, üniversite düzeyindeki Kalite Komisyonu ile koordineli çalışarak kalite güvencesi sisteminin fakülte düzeyinde uygulanmasını sağlar. Fakülte Birim Kalite Komisyonu, kalite güvencesi sisteminin uygulayıcı ve izleyici birimi olarak çalışır. Üniversite düzeyindeki kalite politikalarını fakülte ölçeğinde hayata geçirir ve geri bildirim sağlar. Çalışmalarını Yükseköğretim Kalite Kurulu (YÖKAK) ölçütleri ve üniversitenin iç kalite güvence sistemi doğrultusunda yürütür.

Başlıca görevleri şunlardır:

• Fakültenin kalite politikasını üniversite kalite politikasıyla uyumlu şekilde uygulamak
• Sürekli iyileştirme (PUKÖ) döngüsünü işletmek
• Eğitim, araştırma ve idari süreçleri kalite perspektifiyle izlemek
• Fakülteye ait verileri toplamak (öğrenci sayıları, yayınlar, projeler vb.)
• Fakülte öz değerlendirme raporlarını hazırlamak
• Üniversite Kurum İç Değerlendirme Raporu’na (KİDR) katkı sunmak
• Program yeterliliklerinin ve ders öğrenme çıktılarının uygulanmasını izlemek
• Öğrenci memnuniyet anketlerini değerlendirmek
• Mezun geri bildirimlerini analiz etmek
• Akreditasyon süreçlerine hazırlık yapmak
• Akademik yayın, proje ve bilimsel faaliyetleri takip etmek
• Fakültenin toplumsal katkı etkinliklerini raporlamak
• Fakültenin stratejik hedeflerinin gerçekleşme düzeyini izlemek
• Performans göstergelerine ilişkin veri toplamak ve analiz yapmak
• Tespit edilen eksiklikler için aksiyon planı oluşturmak
• Önceki değerlendirme sonuçlarına göre gelişim alanlarını takip etmek
• Üniversite Kalite Komisyonuna düzenli rapor sunmak
• Üst yönetimden gelen kalite çalışmalarını fakülte düzeyinde uygulamak

Eğitim, Ölçme Değerlendirme ve Bologna Alt Çalışma Komisyonu

Ar-Ge Alt Çalışma Grubu

Toplumsal Katkı Alt Çalışma Grubu

YÖKAK Alt Çalışma Grupları

“YÖKAK Alt Çalışma Grupları”, üniversitenin iç kalite güvence sistemi kapsamında, belirli kalite ölçütleri alanlarında (liderlik-yönetişim, eğitim-öğretim, araştırma-geliştirme, toplumsal katkı vb.) detaylı analiz ve iyileştirme çalışmaları yapmak üzere oluşturulan ekiplerdir. YÖKAK Alt Çalışma Grupları, üniversitenin kalite güvence sisteminin operasyonel ve teknik uygulayıcı ekipleridir. Kalite Komisyonu stratejik düzeyde karar alırken, alt çalışma grupları ölçüt bazlı veri üretir, analiz yapar ve iyileştirme süreçlerini yürütür. Çalışmalarını Yükseköğretim Kalite Kurulu (YÖKAK) kurumsal akreditasyon ve değerlendirme ölçütleri doğrultusunda yürütürler.

Genellikle üniversite Kalite Komisyonuna bağlı olarak çalışırlar ve aşağıdaki görevleri üstlenirler:

• YÖKAK değerlendirme başlıklarına göre çalışma yürütürler: Liderlik, yönetişim ve kalite, Eğitim ve öğretim, araştırma ve geliştirme, Toplumsal katkı alanları için mevcut durumu analiz eder, güçlü ve gelişime açık yönleri belirlerler
• Kurum İç Değerlendirme Raporu (KİDR) Hazırlık Sürecinde sorumlu oldukları ölçütlere ilişkin verileri toplamak, Kanıt dokümanları (yönergeler, raporlar, istatistikler vb.) hazırlamak, Yıllık KİDR yazım sürecine içerik sağlamak
• YÖKAK dış değerlendirme veya kurumsal akreditasyon ziyaretleri öncesinde hazırlık yapmak
• Değerlendirici takımlara sunulacak kanıt dosyalarını düzenlemek
• Olası sorulara yönelik iç değerlendirme toplantıları yapmak
• Alan bazlı performans göstergeleri belirlemek
• Veri izleme ve raporlama sistemlerini geliştirmek
• Süreçlerin ölçülebilirliğini artırmak
• Değerlendirme sonuçlarına göre aksiyon planı oluşturmak
• Sürekli iyileştirme (PUKÖ) döngüsünü işletmek
• Önceki yıl bulgularını takip etmek
• Fakülte ve enstitülerden veri toplamak
• Birim kalite komisyonları ile iş birliği yapmak
• Üniversite üst yönetimine rapor sunmak